Enflasyon, para ile ölçülen mal ve hizmetlerin ortalama fiyatlarının genel düzeydeki artışıdır. Genel fiyat düzeyinin yükselmesiyle her bir para birimi daha az mal ve hizmeti satın alır; bu durum paranın satın alma gücünün düşmesi anlamına gelir.
Tanım ve köken
Ekonomide enflasyon, para ile ölçülen mal ve hizmetlerin ortalama fiyatlarının artışıdır. Kavram ilk olarak, böyle bir genel yükselişe yol açabilecek para arzındaki artış anlamında kullanılmıştır. Genel fiyat düzeyinin yükselmesiyle her bir para birimi daha az mal ve hizmeti satın alır; bu nedenle enflasyon, paranın satın alma gücünün azalmasıyla eşlenir.
Ölçüm
Enflasyon bir fiyat endeksi kullanılarak ölçülür; bu endeks genellikle tüketici fiyat endeksi (TFE ya da İngilizce kısaltmasıyla CPI) şeklindedir. Enflasyonun yaygın ölçütü, genel bir fiyat endeksteki annualize (yıllık) yüzde değişim olan enflasyon oranıdır.
Örnek
Bir tüketici fiyat endeksinde, örneğin bir yılda mal ve hizmetlerin ortalama fiyatlarının para cinsinden yükseldiğini varsayalım. Bu yükseliş, aynı para birimiyle öncekinden daha az mal hizmeti alınabildiği anlamına gelir; endeksteki yıllık yüzde değişim ise o dönemin enflasyon oranını verir. Enflasyonun tam tersi olan deflasyonda ise aynı endeksteki fiyatlar düşer.
❓ Sıkça Sorulan Sorular (SSS)
Enflasyonun karşıtı nedir?
Deflasyon, mal ve hizmetlerin genel fiyat düzeyindeki düşüştür.
Enflasyon nasıl ölçülür?
Bir fiyat endeksi, genellikle tüketici fiyat endeksi (TFE/CPI) kullanılarak ölçülür; yaygın ölçüt bu endeksteki yıllık yüzde değişimi olan enflasyon oranıdır.
Enflasyon paranın satın alma gücünü nasıl etkiler?
Genel fiyat düzeyinin yükselmesiyle her bir para birimi daha az mal ve hizmeti satın alır; dolayısıyla enflasyon paranın satın alma gücünün azalmasıyla eşleşir.
