Heyelan, kütlesel aşınmanın çeşitli biçimleridir; kaya düşmesi, çamur akışı, sığ veya derin yamacı çökmesi ve kaya/tekne kaymaları gibi geniş bir yer hareketi yelpazesini içerebilir.
Genel Tanım
Heyelan (kayabalması, kayabalması, kaya kayması, çamur kayması vb. adlarla da bilinir), kütlesel aşınmanın çeşitli biçimleridir. Geniş bir yer hareketi yelpazesini içerir: kaya düşmesi, çamur akışı, sığ veya derin yamacı çökmesi ve kaya/tekne kaymaları. Bu olaylarda malzeme yerçekimi etkisiyle yamaç boyunca aşağı hareket eder.
Çeşitler ve Ortamlar
Heyelânlar, dik veya yumuşak yamacı eğimlerine sahip ortamlarda ortaya çıkar. Dağ sıralarından kıyı kayalıklarına, hatta deniz altına kadar uzanırlar; deniz altında oluşanlara 'deniz altı heyelânı' denir. Kayabalması, kaya kayması, çamur kayması ve kaya düşmesi gibi biçimler yaygındır.
Örnek
Kaynak, heyelânların dağ sıralarından kıyı kayalıklarına ve deniz altına kadar çeşitli ortamlarda görüldüğünü belirtir. Deniz altında oluşan heyelânlara 'deniz altı heyelânı' adı verilir; bu da olayın su altı ortamlarında da gerçekleşebileceğini gösterir.
Sınırlar
Heyelân tanımı, içindeki hareket biçimlerine göre değişir: kaya düşmesi, çamur akışı, sığ veya derin yamacı çökmesi ve kaya/tekne kaymaları gibi biçimler ayrı ayrı tanımlanabilir. Tanım, eğimin dik veya yumuşak oluşundan ortama (karaya veya su altına) kadar geniş bir yelpazeyi kapsar.
❓ Sıkça Sorulan Sorular (SSS)
Heyelân hangi ortamlarda görülür?
Dik veya yumuşak yamacı eğimlerine sahip dağ sıralarından kıyı kayalıklarına hatta deniz altına kadar çeşitli ortamlarda ortaya çıkar.