Adi taşlar gibi görünseler de bu nodüller derin okyanusta sıra dışı bir özellik sunar. Yumuşak çamurun hakim olduğu bir ortamda sert yüzeyler oluştururken, iç boşlukları da deniz yaşamı için ek habitatlar sağlar.
Polimetalik nodüller, büyük ölçüde demir ve manganez oksitlerinden oluşan, koyu renkli ve kabaca yumruk büyüklüğünde oluşumlardır. Son derece yavaş bir hızda büyürler; genellikle bir milyon yıl içinde sadece birkaç milimetre eklenir. 4.000 ila 6.000 metre derinliklerde bulunan bu nodüller, milyonlarca yıl boyunca deniz tabanında kalabilirler.
Araştırmacılar, bu kadim oluşumların içinde yaşayan küçücük organizmaları incelemek ve nodüllerin derin deniz biyolojik çeşitliliği için ne kadar önemli olduğunu belirlemek amacıyla çalışmaya başladılar.

Derin deniz ekolojisti ve çalışmanın üç baş yazarından biri olan Dr. Tanja Stratmann şöyle açıklıyor: “Çalışmamızda, nodüllerin içindeki çatlakların boyutlarının, boyutları bir milimetreden küçük hayvanlara ev sahipliği yapmak için yeterince büyük olduğunu gösteriyoruz.”
Tek Bir Taşın İçinde Yüzlerce Küçücük Hayvan Bulundu
Bu gizli habitatları keşfetmek için araştırma ekibi, Pasifik Okyanusu‘nun merkezindeki geniş bir bölge olan Clarion-Clipperton Bölgesi’nden nodüller topladı. Deniz tabanının kesitlerini toplayan kutu örnekleme cihazları ve aşırı derinliklerde çalışabilen uzaktan kumandalı dalış robotları da dahil olmak üzere özel örnekleme ekipmanları kullandılar.
Laboratuvara döndüklerinde araştırmacılar nodülleri dikkatlice açtılar ve çatlakları ile olukları içinde gizlenmiş olan küçücük hayvanları çıkardılar.
Sonuçlar, beklenmedik derecede zengin bir deniz yaşamı topluluğunu ortaya çıkardı. 244 nodül üzerinden ekip 4.139 ayrı hayvan tanımladı. Her nodül ortalama 17 hayvan içerirken, özellikle kalabalık bir örnek şaşırtıcı bir şekilde 245 bireye ev sahipliği yapıyordu.
Bu keşif, bu taşların sadece deniz organizmalarının yapışabileceği basit yüzeylerden daha fazlası olduğunu gösteriyor. Karmaşık iç yapıları, üç boyutlu yaşam alanları oluşturarak hayvanların nodüllerin içindeki korunan bölgelerde yaşamalarına olanak tanıyor.
Dr. Coral Diaz-Recio Lorenzo şöyle açıklıyor: “Polimetalik nodüllerdeki oluklar küçük sığınaklar işlevi görüyor ve deniz tabanının yumuşak tortularında karşılaşmadığımız hayvanlara ev sahipliği yapıyor.”
Çevredeki Deniz Tabanından Farklı Gizli Ekosistemler
Nodüller çevrelerindeki çamurlu tortulardan daha az hayvan içerse de, derin deniz yaşamına katkıları yine de önemliydi.
Yuvarlak solucanlar (nematodlar) için nodüllerin içinde yaşayanların sayısı, çevredeki tortularda bulunanların yaklaşık %10’una denk geliyordu. Küçücük kabuklular (kopepodlar) için bu oran yaklaşık %25 idi.
Ancak en önemli bulgu, araştırmacıların sadece ne kadar hayvan keşfettiği değildi. Taşların içindeki toplulukların yakındaki çamurda yaşayanlardan ne kadar farklı olduğuydı.
Genetik analizler, nodülleri mesken tutan hayvanların kendine özgü topluluklar oluşturduğunu ortaya koydu. Dikkat çekici bir şekilde, bu topluluklar aralarında büyük mesafeler (1.000 kilometreye kadar) bulunan yerlerde oldukça benzer kalmış, ancak çevredeki deniz tabanı tortularında bulunan organizmalardan önemli ölçüde farklılık göstermişti.
Bu durum, polimetalik nodüllerin, derin okyanusun diğer kısımları tarafından kolayca yerinin doldurulamayacağı özel habitatları desteklediğini gösteriyor. Çatlakları ve boşlukları, bazı organizmaların bağımlı göründüğü yaşam koşullarını sunuyor.
Derin Deniz Madenciliği Bu Kadim Habitatları Yok Edebilir
Bu bulgular, derin deniz madenciliğinin potansiyel çevresel sonuçları hakkında ciddi endişeleri gündeme getiriyor.
Polimetalik nodüller, nikel, kobalt ve bakır da dahil olmak üzere ekonomik açıdan değerli metaller içerir. Bu kaynaklar, nodülleri doğrudan okyanus tabanından toplayacak endüstriyel madencilik faaliyetlerine ilgi çekmiştir.
Ancak bu taşların çıkarılması, içerdikleri minyatür habitatları ve içinde yaşayan hayvanları da ortadan kaldıracaktır.
Bunun bir örneği, özellikle nodüllerin içinde sıkça bulunan tek hücreli bir organizma olan Thurammina sp. 1‘dir. Bu tür, taşların içindeki korunaklı alanlara özellikle iyi uyum sağlamış gibi görünüyor ve çıkarılmaları durumunda tehdit altında kalabilecek özel yaşamın bir örneği niteliğinde.
Sorun şu ki, bu habitatlar hızla toparlanamaz. Polimetalik nodüllerin oluşması milyonlarca yıl aldığı için, yeni nodüller bir insan ömrü içinde oluşmayacaktır. Bu nedenle madencilik, yerini alması jeolojik zaman ölçekleri gerektirecek ekosistemleri yok edebilir.
Prof. Sabine Gollner uyarıyor: “Bulgularımız, ticari madenciliğin nodüllerle ilişkili, henüz tanımlanmamış ve eşsiz biyolojik çeşitliliğin geri döndürülemez bir şekilde kaybına yol açabileceğini gösteriyor. Bu durum, derin deniz madenciliğinin çevresel yönetimi sırasında dikkate alınmalıdır.”
Bilim İnsanları Ne Kaybedilebileceğini Anlamak İçin Yarışıyor
Bu keşif, okyanus korumasının genellikle göz ardı edilen bir yönünü vurguluyor. Derin deniz ekosistemlerini korumak, sadece büyük ve görünen hayvanları korumaktan daha fazlasını gerektirir. Aynı zamanda, deniz tabanının içinde gizlenmiş özel ortamlarda yaşayan mikroskobik ve neredeyse mikroskobik organizmaları da dikkate almak anlamına gelir.
Önemli bir soru hala cevapsız: Eğer derin deniz madenciliği bu nodül topluluklarını yok ederse, bazı türler tamamen yok olabilir mi?
Araştırmacıların hala nodüllere bağımlı olan organizmaların okyanusun başka yerlerinde de yaşayıp yaşamadığını belirlemesi gerekiyor. Eğer bazı türler yalnızca bu habitatlarla sınırlıysa, nodüllerin çıkarılması potansiyel olarak küresel olarak yok olmalarına katkıda bulunabilir.
Bu hayvanların nerede yaşadığını ve ne kadar yaygın olduklarını anlamak, korunması gereken alanları belirlemek ve derin deniz madenciliğinin neden olabileceği potansiyel ekolojik hasarı değerlendirmek için elzem olacaktır.
Daha fazla araştırma yapmak için Dr. Tanja Stratmann şu anda Clarion-Clipperton Bölgesi’ne yönelik uluslararası bir araştırma seferine katılıyor. Burada bilim insanları polimetalik nodüllerle ilişkili ekosistemleri incelemeye devam ediyor.
Bu sefer ve diğer takip araştırmaları, JPIOcean projeleri MiningImpact 2 ve 3 aracılığıyla bağımsız olarak finanse edilmektedir.
Bulgular, derin okyanus tabanındaki tek bir taşın bile şaşırtıcı derecede karmaşık bir yaşam topluluğunu destekleyebildiğini ortaya koyuyor. Okyanusun mineral kaynaklarını elde etme ilgisi artarken, bilim insanları milyonlarca yıl süren bu gizli ekosistemler kalıcı olarak kaybolmadan önce onları anlamak için çalışıyorlar.


Bu gelişme hakkında düşüncelerinizi, donanım deneyimlerinizi veya sorularınızı Topluluk Forumumuzda paylaşın.
Foruma Katıl & Yanıtla ➔




1 yorum
Fikrinizi bir kaynak, soru veya yapıcı karşı görüşle geliştirin.